Sayyoramizda tugamagan, energiya manbai mavju; atrof- muhitni muhofaza etishvchilar, bu manbadan nima uchun to’liq bahraman bo’lmaganimizni tushunmaydilar. Sayyoramiz joylashgan orbitadan 150 million kilometr masofada, millionlab yildan beri bitmas tuganmas issiqlik va nur; har kun hayotimizga bekamu-ko’st kirib kelmoqda. Aslida, ona bilan bola orasida aloqa misoli bir-biridan ajralmaz bunlar. Quyosh, katta portlash natijasida o’zidan ajralgan bir bo’lagini milliardlab yildan beri himoya qilib keladi. Onalar kabi evaziga hech narsa kutmasdan. Pok, toza va bir tomonlama ulug’ bir sevgi bilan. Buncha vaqt o’tgan bo'lishi quyoshni; sayyoramiz keksaygan bo’lishiga qarshi vazifasini bajo keltirishga davom etmoqda. Nurini hech to’satmagandir. Ayrim davrlar dunyoda, insonlarning harakatlari tufayli maydonga kelgan salbiy hodisalarda ham sayyoramizni har doim qo’llab-quvvatlagandir. Unga kuch bergan asosiy manbani, hech qachon mahrum qilmagandir. Onalar ayrim damlar bolalariga jazo beradilar, lekin milliardlab yildan beri davom etgan bu aloqada quyosh dunyoni hech qachon jazolantirmagandir.

Dunyoning daslabgi kunda ehtiyoji bo’lgan va eng arzon energiya manbai sifatida bilingan quyosh energiyasidir. Chunk, quyosh, boshqa energiya manbalarining ham negizini tashkil etadi. Bu bilan bir qatorda hayotimizning asosiy energiya manbai yana quyoshdir. Bitmagan bu energiya manbaidan, bizlar qismidan ham foydalanishni o’rgansak; yer osti yoq’ilg’isi ishlatilgani uchun ifloslanib borayotgan dunyoni bir necha yildan keyin yangidan tiklashimiz mumkin. Bu tushunchalarimizni tasdiqlash maqsadi bilan sizlarga bir savol beramiz. Quyoshdan Bir kunda tarqalgan energiya miqdora qancha bilasimzi? Bu savolni javobini bilmagan va maroq etgan bo'lsangiz. Quyosh dunyoga har kuni; barcha insonlarning ehtiyoji bo’lgan energiyaning deyarli 10 barobari energiya tarqatmoqda. İsinis va elekt ishlab chiqarishda ishlatish uchun katta manba mavjud.

İnsonlar nimagadir bu energiya zaxirasidan to’liq foydalanishga yo’nalmaganlar. Qachonki neft, ko’mir, tabiiy gaz kabi yer osti manbalari tugashga boshlagach; mana u payt, boshqa energiya mablalari qidirishga boshladilar. Yer osti yoqilg’isini, ko'p ishlatilishi natijasida maydonga kelgan zararlar, iqlim o’zgarishiga sabab bo’lgach, boshqa yo’llar izlashga tashviq etgandir. Bu bilan bir qatorda iqtisodiy jihatini ham nazarga olish kerak. Yer osti yoqilig’isi ham tez tugamoqda ham katta mablag’ sarf etilmoqda. Albatta bu ko’p kishini ish bilan ta’min etmoqda, lekin bularni to’g’ri ishlatilmagani uchun katta zararlari bor. Holbuki qoyushdan kelgan radiatsiya energiyaning muhim qismi; toza energiya va juda arzon. Bu energiyadan foydalanish uchun qimmatbaho aspob-uskunalar, minglab kilometr temiryo’li qurish, yoki neft quvurlari qozib atrof-muhitga zarar berishga hojat yo’q. Quyosh nuridan kelgan va 'Faton' deb nomlangan radiatsiya, nur tezligi bilan dunyoga, tahminan 8 daqiqaga yetib kelmoqda. Yani ehtiyojimiz bo’lgan energiya 8 daqiqadan keyin ishlatishga tayyor vaziyatda. Qanchalik yaxshi! Tekinga zixmat va tekinga qo’lga kiritish.

Ushbu energiya manbalaridan to’g’ri foydalanishning, menejementlik jihatidan nazardan chetlanmaydigan asosiy omillari mavjud. Bunlar; bu manbaning tejamli bo’lishi; atrof-muhitga zarar berib bermagani va xavfsizlikgidir. Quyosh energiyasida bu asosiy uch unsurdan oxirgi ikkitasi yo’q. Holbuki yer orti yoqilg’isida atrof-muhitni ifloslatishi yadro energiyasida esa xavfsizlik tahditi bor. Quyosh enerigyasining xarajati esa juda kam, boshqa energiya manbalari bilan solishtirganda qimmat emas. Quyosh eneriyasi bilan ishlagan sistemaning foydasi va xarajatlari, o’lkaning geografik vaziyati bilan aloqali bo’lgani bilinmoqda. Bu jihatdan, ilmiy natijalarga ko’ra narxi qimmat bo’lsa ham, insonlarning bu energiya mabaidan foydalanishining yaxshi bo’lishi ilgari surilmoqda.

Avvalambor, eng muhim mavzulardan biri; quyoshning millionlab yil davomli va tugamagan bir neriya manbai bo’lishidir. Bu bilan bir qatorda quyosh energiyasi, sof energiya turi bo’lib; artof-muhitga zarar bermagan, tuman, gaz, oksid uglerod, oltingugurt va radiatsiya kabi zararlari yo’q. Bu energiya tabiiy bo’lgani bois mustaqil energiya qo’lga kiritiladi. Har bir davlat, har inson istaganicha energiya o’zi ishlab chiqarib ishlatishi mumkin. Bu kam rivojlangan davlatlar jihatidan ham o’ta muhim.