dun Turkiya, Misr, Iordaniya, Indoneziya, Pokiston, Qatar, Saudiya Arabistoni va Birlashgan Arab Amirliklari tashqi ishlar vazirlari seshanba kuni birgalikda bayonot berib, Isroilning bosib olingan G'arbiy Sohildagi keng maydonlarni "davlat yerlari" deb e'lon qilish qarorini keskin qoraladilar. Vazirlar bu qadam xalqaro huquqni buzuvchi va tinchlik umidlariga zarba beruvchi jiddiy keskinlashuv ekanini bildirdilar.
Turkiya Tashqi ishlar vazirligi tomonidan tarqatilgan rasmiy ma'lumotga ko'ra, sakkiz davlat tashqi ishlar vazirlari Isroilning bosib olingan G'arbiy Sohilning keng hududlarida yer egaligini ro'yxatga olish va joylashish jarayonlarini tasdiqlashini tanqid qildilar. Bunday amaliyot 1967-yildan buyon birinchi marta amalga oshirilmoqda.
Vazirlar bu qadam g'ayriqonuniy ekanini hamda turar joylarning kengayishini va yerlarning tortib olinishini tezlashtirishini ta'kidladilar.
Birgalikdagi bayonotda: "Mazkur g'ayriqonuniy qadam turar joylar qurish faoliyatini tezlashtirishni, yerlarni o'zlashtirishni, Isroilning amaldagi nazoratini mustahkamlashni va bosib olingan Falastin tuproqlarida huquqqa zid ravishda Isroil hukmronligini o'rnatishni ko'zlagan og'ir keskinlashuvdir hamda Falastin xalqining qonuniy huquqlariga zarar yetkazadi", — deyilgan.
Xalqaro huquqqa zid
Bayonotga imzo chekkan vazirlar, bu harakatlar ayniqsa To'rtinchi Jeneva konvensiyasi bo'lishi bilan birga xalqaro huquqning, xalqaro gumanitar huquqning va Birlashgan Millatlar Tashkiloti Xavfsizlik Kengashining tegishli qarorlarining, xususan 2334 (2016) sonli qarorining ochiq-oydin buzilishi ekanini tasdiqladilar.
Shuningdek, bayonotda Xalqaro Adolat Sudining maslahat beruvchi xulosasiga tayanib, bu chora bosib olingan Falastin yerlarining huquqiy, tarixiy va demografik holatini o'zgartirishga qaratilgan harakatlarning qonunga zidligini, bosqinni tugatish majburiyatini hamda kuch ishlatish orqali yer egallash taqiqlanganini ta'kidlovchi xulosaga zid ekani qayd etildi.
Vazirlarning so'zlariga ko'ra, bu qadam bosib olingan tuproqlar ustidan nazoratni kuchaytirishga qaratilgan yangi huquqiy va ma'muriy voqelikni majburlab o'tkazish urinishidir. Bu holat ikki davlatli yechim qarashini zaiflashtiradi, mustaqil va yashovchan Falastin davlatini qurish istiqbollariga putur yetkazadi hamda mintaqada adolatli va keng qamrovli tinchlik o'rnatilishini xavf ostiga qo'yadi.
Vazirlar bosib olingan Falastin yerlarining huquqiy, demografik va tarixiy holatini o'zgartirishga bo'lgan barcha bir tomonlama urinishlarni mutlaqo rad etishlarini yana bir bor bildirdilar. Ular xalqaro hamjamiyatni qonunbuzarliklarni to'xtatish va Falastin huquqlarini himoya qilish uchun "aniq va qat'iy qadamlar" tashlashga chaqirdilar.
Bu huquqlar qatorida bosqinning tugatilishini o'z ichiga olgan o'z taqdirini o'zi belgilash huquqi hamda 1967-yil iyun chegaralari asosida, poytaxti Sharqiy Quddus bo'lgan mustaqil va suveren Falastin davlatining barpo etilishi ham bor.
