AQShning Venesuelaga qarshi harbiy hujumlaridan so‘ng Amerika qit’asi va Yevropa bo‘ylab yetakchilar hamda siyosatchilar xalqaro huquq buzilgani haqidagi ogohlantirishlar bilan chiqdi.
AQSh prezidenti Donald Trump shanba kuni erta tongda AQSh kuchlari Venesuelaga “keng ko‘lamli hujum” uyushtirganini e’lon qilib, Venesuela prezidenti Nicolás Maduro va uning rafiqasi qo‘lga olinib mamlakatdan olib chiqilganini da’vo qildi. Bu bayonot mintaqa davlatlari, yirik kuchlar va AQSh Kongressi a’zolari tomonidan keng ko‘lamli munosabatlarga sabab bo‘ldi.
“Jinoyat tusidagi AQSh hujumlari”
Kuba prezidenti Miguel Díaz-Canel hujumlarni “jinoyat tusidagi AQSh hujumi” deb atab, zudlik bilan xalqaro munosabat bildirishga chaqirdi. U X’dagi bayonotida operatsiyani “jasur Venesuela xalqi va Bizning Amerikamizga qarshi davlat terrori” sifatida ta’rifladi.
Kuba tashqi ishlar vaziri Bruno Rodríguez ham hujumlarni “AQShga yoki boshqa bir davlatga hujum qilmagan bir millatga qarshi qo‘rqoqona harakatlar” deb baholadi.
Kolumbiya prezidenti Gustavo Petro vaziyatni og‘irlashtiradigan yoki tinch aholiga xavf tug‘diradigan “har qanday bir tomonlama harbiy harakatni” rad etdi. Petro Milliy xavfsizlik kengashini yig‘ganini va ehtimoliy qochqinlar oqimiga tayyorgarlik ko‘rish uchun Kolumbiya chegarasiga xavfsizlik kuchlari yuborilganini ma’lum qildi.
AQSh ichida tanqidlar
AQShning o‘zida ko‘plab demokrat qonunchilar hujumlarni noqonuniy va ruxsatsiz deb tanqid qildi. Senator Ruben Gallego operatsiyani “hayotimdagi ikkinchi adolatsiz urush” deb atab, Vashingtonni keraksiz mojaroga kirishda aybladi.
Vakil Jim McGovern esa Kongress roziligi va jamoatchilik qo‘llovi yo‘qligidan xavotir bildirdi hamda resurslarning ichki ustuvor yo‘nalishlar o‘rniga tashqi harbiy harakatlarga sarflanayotganini savol ostiga qo‘ydi.
Buyuk Britaniyada qoralash chaqiriqlari
Buyuk Britaniyada ayrim deputatlar harakatni suveren davlatga qarshi noqonuniy hujum deb baholab, hukumatni qoralashga chaqirdi. Mustaqil deputat Zarah Sultana Venesuelaning yirik neft zaxiralari mojaroning markazida turganini aytib, hujumlarni hukumatni ag‘darish va “resurslarni talon-toroj qilish”ga qaratilgan “ochiq-oydin AQSh imperializmi” deb atadi hamda Bosh vazir Keir Starmer boshchiligidagi hukumatni keskin qoralashga chaqirdi.
Rossiya
Rossiya Tashqi ishlar vazirligi hujumlarni “qurolli tajovuz” deb qoralab, Vashington keltirgan asoslarni “asossiz” deb atadi. Moskva yanada keskinlashuvdan ogohlantirib, muammolarni “muloqot yo‘li bilan” hal etishni qo‘llab-quvvatlashga tayyor ekanini bildirdi va xalqaro me’yorlarga rioya qilish muhimligini ta’kidladi.
Yevropa Ittifoqidan bosiqlik chaqirig‘i
Yevropa Ittifoqi ham bosiqlikka chaqirdi. YeI tashqi siyosat bo‘yicha rasmiysi Kaja Kallas AQSh Davlat kotibi Marco Rubio bilan muloqot qilganini va blok vaziyatni diqqat bilan kuzatayotganini aytdi.
U YeIning Maduro “legitimlikdan mahrum” degan pozitsiyasini takrorlar ekan, Venesuelada tinch yo‘l bilan o‘tish jarayonini qo‘llab-quvvatlashini bildirdi va “har qanday holatda ham xalqaro huquq hamda BMT Nizomi tamoyillariga rioya etilishi shart”ligini urg‘uladi.
Tinch aholining xavfsizligi, mojaroning mintaqaviy yoyilishi va AQSh harbiy aralashuvining uzoq muddatli oqibatlari borasidagi xavotirlar ortib borar ekan, keskinlikni pasaytirish haqidagi chaqiriqlar davom etmoqda.
