IQTISODIYOT
2 daqiqa o'qish
Yevropa Markaziy Banki Eron bilan urush tufayli foiz stavkalarini oshirishi mumkin
Siyosatchilar Yevro hududi bo'ylab energiya bilan bog'liq narxlar bosimining tarqalishini jilovlashga harakat qilar ekan, bozorlar deyarli uch yil ichida birinchi marta narxlarning oshishiga tayyorgarlik ko'rmoqda.
Yevropa Markaziy Banki Eron bilan urush tufayli foiz stavkalarini oshirishi mumkin
[ARXIV] 21 ta davlatdan iborat yevrohududda inflyatsiya 3 foizdan yuqoriligicha qolmoqda, bu Yevropa markaziy banki (YMB) belgilagan 2 foizlik maqsadli ko‘rsatkichdan ancha yuqoridir. / Foto: AFP

Yevropa Markaziy banki payshanba kuni foiz stavkalarini oshirishi kutilmoqda. Bu qadam Eron bilan bog‘liq urush oqibatida energiya resurslari narxi ko‘tarilishi ortidan inflyatsiyaning qayta avj olishiga yo‘l qo‘ymaslik maqsadini ko‘zlaydi.

21 ta davlatni birlashtirgan yevrohududda inflyatsiya 3 foizdan yuqori darajada qolmoqda, bu esa YMBning 2 foizlik maqsadli ko‘rsatkichidan ancha yuqoridir. Shu bilan birga, iqtisodiy o‘sishning sekinlashishi davom etayotgani pul-kredit siyosatini qanchalik qattiqlashtirish masalasida qaror qabul qiluvchilar o‘rtasida o‘zaro kelishmovchiliklarni keltirib chiqarmoqda.

"Sug‘urta oshirimi" — nufuzni himoya qilish chorasi

Iqtisodchilarning fikricha, ko‘pchilik "sug‘urta oshirimi" deb atayotgan ushbu qadam — inflyatsion kutilmalarni jilovlash hamda pandemiyadan keyingi narxlar to‘lqinidan so‘ng bankning nufuzi va ishonchliligini tiklashga qaratilgan ehtiyot chorasidir.

Depozit stavkasi 2,25 foizgacha ko‘tarilishi kutilmoqda, bu deyarli oxirgi uch yil ichidagi ilk o‘sish bo‘ladi. Rasmiylar darhol yangi oshirishlarga va’da bermasligi, biroq yil davomida qo‘shimcha choralar ko‘rish imkoniyatini ochiq qoldirishi taxmin qilinyapti.

Bozorlar allaqachon yil oxirigacha yana ikki marta stavka oshirilishini prognoz qilmoqda, ulardan keyingisi katta ehtimol bilan sentyabr oyida amalga oshishi mumkin.

Biroq tahlilchilarning hammasi ham bu fikrga qo‘shilmaydi. Ayrim mutaxassislar YMB energiya inqirozi va pasayib borayotgan iste’mol talabi tufayli ongsiz ravishda turg‘unlikka yuz tutayotgan iqtisodiyotni yanada qiyin ahvolga solib qo‘yishidan ogohlantirmoqda.

Shuningdek, bank payshanba kuni o‘zining yangi iqtisodiy prognozlarini ham e’lon qiladi. Unda inflyatsiya bo‘yicha keskinroq manzara aks etishi hamda qaror qabul qiluvchilar qo‘shimcha xavf-xatarlarga qarshi hushyor ekanliklariga ishora qilinishi kutilmoqda.