Fransiyada litseylar namoyishi: 500 gacha maktab yopildi, minglab odamlar hibsga olingan
Fransiyada dushanba kuni ham talabalar va o‘quvchilarning keng ko‘lamli norozilik namoyishlari davom etdi. BFMTV telekanalining xabar berishicha, ta’lim sharoitlarining yomonligi va unga bog‘liq tartibsizliklar tufayli butun mamlakat bo‘ylab 400 dan 500 gacha litseyda darslar to‘liq yoki qisman to‘xtatilgan.
Ta’lim vaziri Eduar Geffrayning (Édouard Geffray) ta’kidlashicha, bu raqam Fransiyadagi jami 3 700 ta litseyning taxminan 10–13 foizini tashkil etadi. Vazir darslar to‘xtatilgan muassasalarda jiddiy xavfsizlik xavotirlari mavjudligini bildirdi.
Namoyishchilar nimalarni talab qilmoqda?
Sentyabr oyi o‘rtalarida Parij mintaqasida boshlangan mobilizatsiya o‘tgan hafta ichida butun mamlakat bo‘ylab kuchaydi [wikipedia.org/wiki/2026_French_lycée_protests "2026 French lycée protests"]. Yoshlar hukumatdan quyidagi muammolarni hal qilishni talab qilmoqda:
Ta’lim tizimiga ko‘proq resurslar ajratish;
Eskirgan va ta’mirtalab maktab binolarini yaxshilash;
Sinflardagi o‘quvchilar sonini kamaytirish;
O‘qituvchilar va xodimlar yetishmovchiligini bartaraf etish
Parij atrofidagi Il-de-Frans (Île-de-France) mintaqasida dushanba kunining o‘zida 160 dan ortiq litsey yopilishi kutilgan edi.
Vayronagarchiliklar va yong‘inlar
Namoyishlar poytaxt Parijda bir qator og‘ir hodisalar bilan kuzatildi. Dushanba kuni ertalab soat 07:50 atrofida Parijdagi Vauquelin litseyi kirish joyida uchta yong‘in sodir bo‘lgani qayd etildi. Maktab direktori darhol politsiyaga xabar bergan. O‘t o‘chiruvchilar yetib kelguniga qadar o‘quvchilar va xodimlar binoda xavfsiz holatda saqlangan, keyinchalik esa 100 ga yaqin o‘quvchi evakuatsiya qilingan. Shu bilan birga, namoyishchilar poytaxtdagi Turgot litseyi kirishini ham chiqindi qutilari va to‘siqlar yordamida to‘sib qo‘yishgan.
5 000 kishi hibsga olindi, yuzlab yaradorlar bor
Ichki ishlar va Ta’lim vazirliklarining qo‘shma ma’lumotlariga ko‘ra, tartibsizliklar boshlanganidan buyon jarohatlanganlar va hibsga olinganlar soni keskin ortgan:
Hibsga olinganlar: Harakat boshlanganidan beri jami 5 000 ga yaqin kishi qo‘lga olingan bo‘lib, ularning qariyb 85 foizini Il-de-Frans mintaqasidagi voyaga yetmagan o‘smirlar tashkil etadi.
Zarar ko‘rgan maktablar: Ta’lim vazirining so‘zlariga ko‘ra, 24 ta maktab butunlay yoqib yuborilgan yoki talon-taroj qilingan.
Yaradorlar: To‘qnashuvlarda 78 nafar ta’lim xodimi, 170 nafar o‘quvchi hamda qariyb 600 nafar politsiyachi va jandarm turli darajada jarohat olgan.
Fransiya Milliy politsiyasi Bosh inspeksiyasi (IGPN) namoyishlar davomida qayd etilgan qonunbuzarliklar va kuch ishlatish holatlari bo‘yicha beshta alohida tergov ochdi.
Inqirozni yumshatish maqsadida Bosh vazir Sebastyen Lekornyu (Sébastien Lecornu) boshchiligidagi hukumat muammolarni bartaraf etish bo‘yicha yangi takliflarni ilgari surmoqda hamda oktyabr oyi oxirigacha aniq qarorlar qabul qilinishini talab qilmoqda.
